Jak Polska radzi sobie bez rosyjskiego gazu?

Jak Polska radzi sobie bez rosyjskiego gazu

Pod koniec kwietnia 2022 roku Gazprom odciął dostawy gazu do Polski. Nasz kraj oraz Bułgaria zostały “ukarane” przez Rosję za odrzucenie nowych warunków opłaty za import surowca w rublach. Pomimo że inne kraje UE także odmówiły płacenia za gaz w rosyjskiej walucie, jak na razie ucierpiały tylko dwa kraje.

Bezpośrednim odbiorcą importowanego gazu z Rosji jest PGNiG, które zapewniło, że wszystkie dostawy gazu do klientów spółki są przeprowadzane zgodnie z planem. Ponadto PGNiG potwierdziło, że dekret „O specjalnej procedurze wykonania zobowiązań zagranicznych nabywców wobec rosyjskich dostawców gazu ziemnego” jest niezgodny z pozostającymi w mocy postanowieniami zawartego w przeszłości kontraktu jamalskiego (obowiązuje on do końca 2022 roku).

W tym artykule sprawdzimy, jak radzi sobie Polska bez rosyjskiego gazu oraz jakie będą skutki braku dostaw taniego surowca.

Polska jest bezpieczna bez rosyjskiego gazu

Jak twierdzą eksperci i rządzący, Polska jest bezpieczna nawet bez dostaw rosyjskiego gazu. Sytuacja jest jednak trudna i wymaga podjęcia natychmiastowych działań. Zdaniem ekspertów z witryny Matchbanker analizujących rynek pożyczek pozabankowych, na obecną, nie najgorszą sytuację Polski wpływa między innymi:

  • nadchodzący sezon letni, w którym maleje zapotrzebowanie na gaz w celu ogrzewania pomieszczeń
  • wysoki poziom zapasów, dzięki dobrze rozbudowanym potencjalne magazynowym
  • międzynarodowe wsparcie, między innymi z Unii Europejskiej
  • import gazu z innych źródeł, będący efektem wieloletniej polityki dywersyfikacji źródeł dostaw.

Czy czeka nas gwałtowny wzrost cen?

W aktualnej sytuacji na gwałtowny wzrost cen najbardziej narażeni są przedsiębiorcy. Gospodarstwa domowe korzystają więc z taryf, które są regulowane przez Urząd Regulacji i Energetyki. Mimo to wzrost cen gazu na giełdach towarowych wpłynie na wzrost cen dóbr i usług co bezpośrednio odbija się na portfelach Polaków.

Czy wstrzymanie dostaw gazu do Polski ma być próbą zastraszenia innych krajów z Europy Środkowej i Zachodniej (w tym Niemiec), które są znacznie bardziej uzależnione od rosyjskiego gazu? Jeśli Gazprom zablokuje dostawy gazu także do innych krajów Unii Europejskiej wywoła to gwałtowny wzrost cen, nie tylko za sam surowiec.

Możemy więc spodziewać się, że wzrost cen gazu nastąpi w okresie jesienno zimowym tak, jak miało to miejsce w drugiej połowie 2021 roku. Był to także okres rozpoczynającej się inflacji oraz trwającej niepewności związanej z pandemią.

Czy czeka nas gwałtowny wzrost cen

Jak wskazują eksperci, taki okres niepewności co do cen gazu mogą potrwać nawet dwa lata, aż do momentu ustabilizowania się rynku i znalezienia pewnych, alternatywnych źródeł dostaw gazu do Europy. Ten czas potrzebny jest także na pełne wykorzystanie już zbudowanych gazoportów z Europie Zachodniej, budowa i modernizacja gazoportów i podpisanie nowych kontraktów.

Czy odcięcie od rosyjskiego gazu może wyjść Polsce na dobre?

Nagłe odcięcie dostaw rosyjskiego gazu do Polski wymagało podjęcia niezwłocznych działań w celu zabezpieczenia polskich firm i gospodarstw domowych. Czy można jednak zaryzykować stwierdzeniem, że ta sytuacja ma także swoje dobre strony?

  • Jedną z dobrych stron uniezależnienia się od rosyjskiego gazu będą stabilniejsze i bardziej bezpieczne dostawy. Rosja już kilka razy przerywała dostawy surowca ze względu na niespełnienie jakichś oczekiwań ze strony Polski.
  • Polska nie płacąc na rosyjski gaz pozbawi go pewnej części dochodów, co wpłynie na brak możliwości finansowania dalszych działań wojennych w Ukrainie.
  • Sytuacja w Polsce będącej członkiem Unii Europejskiej wymusza także na innych krajach UE dokonanie skutecznych zmian w polityce energetycznej całego związku, w tym przestawienie się na odnawialne źródła energii lub zwiększenie uzależnienia od dostaw gazu z Afryki Północnej, Norwegii lub Bliskiego Wschodu.
  • Pomimo tego, że brak rosyjskiego gazu będzie kosztowny w krótszej perspektywie, stanie się korzystny i bardziej opłacalny w dłuższej perspektywie.

Plany całkowitego uniezależnienia się od rosyjskiego gazu

Obecnie Polska pozyskuje gaz z innych źródeł. Możliwa jest zakupu gazu od krajów Unii Europejskiej, przez gazociągi z Czech i Niemiec oraz na międzynarodowym rynku przez świnoujski gazoport. Ponadto Polska posiada własne złoża i zapasy w magazynach. Na początku maja uruchomiono nowy gazociąg z terminalem w Kłajpedzie na Litwie, połączenie ze Słowacją, a 1 października ma ruszyć Baltic Pipe.

Andreas Linde
Przez
Ekspert kredytowy, Andreas Linde, pracuje w branży finansowej od 2014 roku. W Matchbanker pisze o pożyczkach, refinansowaniu, RRSO, stopach procentowych i wszystkim, co dotyczy finansów.
Matchbanker > Jak Polska radzi sobie bez rosyjskiego gazu?